Finlyandiya taʼlim moʻjizasi

2001-yilda 15 yoshli fin oʻquvchilari oʻqish, matematika va tabiiy fanlar boʻyicha “Xalqaro oʻquvchilarni baholash dasturi” (PISA)da eng yuqori bali olgani butun dunyoni hayratda qoldirdi. PISA tesi natijalari sabab Finlyandiya maktablarining taʼlim tizimi eng yaxshisi deb tan olingach, dunyoning barcha qitʼalaridagi pedagoglar fin hamkasblarining siri nimada ekanini bilish uchun ularning tajribalarini oʻrganishga kirishdilar. Xelsinkidagi maktabda ikki yil ishlagan amerikalik oʻqituvchi Timoti Uoker fin maktablaridagi muvaffaqiyatning zamirida juda oddiy tamoyil – oʻquv jarayonlarida quvnoq muhit mavjudligini taʼkidlaydi. Qisqa oʻquv kuni, yengil uy vazifalari va kamroq testlar bu – faqat samarali taʼlim tizimining tashqi jihatlari xolos. Uoker oʻz kitobida fin taʼlim tizimi qanday tashkil etilgani, nima uchun oʻquvchilar bilan ularning baholarini muhokama qilish kerakligi, bolalarga erkinlik berish va ular bilan birgalikda kunni rejalashtirish oʻgʻil-qizning mustaqil boʻlishiga qanday yordam berishi, devorlardagi koʻrgazmali materiallarning haddan ziyod koʻpligi oʻzlashtirishning pasayishiga olib kelishi, nega tanaffus payti oʻqituvchi bolalar bilan birga oʻynashi muhimligi kabi masalalar haqida hikoya qiladi. Ushbu kitobda muallif oʻzbek maktablarida ham qoʻllash mumkin boʻlgan 33 ta strategiyani taklif etadi.