GAROV

XIKOYANAVIS adib Anton Pavlovich Chexov (1860-1904) umrining oxirigacha Lev Nikolayevich Tolstoy bilan hamnafas boʻlib, rus xalqining qalbga malham boʻluvchi asarlar yaratgan. Zamondoshlari va adabiyotshunos olimlar Chexovning feʼl-atvori haqida juda iliq soʻzlar aytishadi. Adibning hikoyalarini oʻqir ekansiz, ilm-maʼrifatni, iymon-eʼtiqodni qanchalar ulugʻlaganiga guvoh boʻlasiz. Bunga qoʻlingizdagi kitobdan oʻrin olgan “Garov” hikoyasidagi quyidagi parcha ham yorqin dalildir: “Bundan buyon men bu dunyoning jumla noz-neʼmatlaridan nafratlanaman. Ularning hammasi oʻtkinchi, haqir, turgan-bitgani sarob ekan. Sizlar, yaʼni oʻzini ilm-u hikmatda, dunyoni anglab yetishda barkamollikka erishgandek chogʻlayotgan mutakabbir bandalar qanchalik kibr-u havoga berilmagan, ajal sizlarni yertoʻla va yer ostidagi sichqon-u kalamushlarga qoʻshib, yer yuzidan supurib tashlaydi, ortingizda qolayotgan avlod-u ajdodlaringiz yaratgan barcha moddiy va maʼnaviy boyliklar kurrayi zamin bilan birgalikda kunpayakun boʻladi... Boylik, hasad, hirs-u havas barchangizning koʻzingizni koʻr, shuuringizni shafaq qilib qoʻygan. Sizlar yolgʻonni haqiqat, hamoqatni nafosat deyishga oʻrganib qolgansiz. Mabodo falakning gardishi bilan daraxtlarda, olma, poʻrtaxol va nok oʻrniga qurbaqa, kaltakesak va ilonlar osilib tursa, atirgullar firdavs bogʻlarining iforlarini emas, balki badboʻy ter isi taratib turishidan qanchalik irganib-jirkaningiz kabi, kamina ham Arshi aʼloni yolgʻonchi dunyoning hoy-u havaslariga almashtirib oʻtirganingizdan bagʻoyat taxayyulda. Endi ichingizda kaminani yoʻq deb hisoblayveringlar!!!” Marhamat, zavq bilan oʻqing.