KIZIL VA QORA

Kizilning da'vog'i ushbu kitob fransuz adibi MARI-ANRI BEYL STENDAL qalamiga mansub “Le Rouge et le Noir” romanining rus tili orqali (fransuz tilidan rus tiliga Sergey Bobrov, Mariya Bogoslovskayalar «Krasnoye i chyornoe» nomi ostida tarjima qilgan) ona tilimizga Hasan To'rabekov tomonidan “Qizil va qora” nomi ostida tarjima qilingan ko'rinishidir. Shuni bilingki, badiiy asarni tarjima qilish (ayniqsa, turli millarga mansub bo'lmagan tildan tarjima qilish) shu asarni qaytadan yozish bilan teng qiyinchilikka ega. Shu tildagi iboralarni so'zlarni, jumlalarni yoki maqol-matallarni tarjima etkazib tarjima qilish juda mushkul ish hisoblanadi. Bunda dunyoda tarjimadan bevosita eng kamida ikkita tilni mukammal bilgan, shuningdek, o'sha til egalari – xalqning turmush-maishiy etnografiyasini, madaniyatini va tarixini mukammal bilish talab etiladi. Shuning uchun Hasan To'rabekov ham doimo xalqimizning, ayniqsa, o'quvchi yoshlarimizning ma'naviy tafakkurga sazovor bo'lgan. Biz ham ushbu qatorida tarjimon – Hasan To'rabekovdan ushbu xizmatlari uchun chehad ko'rsandmiz! Ushbu kitob ilk bor o'zbek tilida 1986-yilda chop etilgan. Bu davrdagi nashrida ayrim so'z va jumlalarning ma'nosi izohlanmagan yoki ruscha so'zlar, yoki baynalmilal jumlalar orqali berilgan edi. Bu holat bilan biz tarjimonlarni yoki o'sha davr nashriyoti xodimlarini kamsitish fikridan yiroqmiz. Faqat hozirgi davr kitobxonlarning talab va iltimoslariga asosan asar tarjimasiga qo'shimcha iqtiboslar kiritilib va asar hozirgi o'zbek adabiy tili qoidalari asosida qayta tahrirlandi. Siz ushbu asarni o'qir ekansiz, Fransiya Napoleonning hokimiyati tugagandan keyin jamiyatda qanday o'zgarishlar bo'lganini, bu o'zgarishlarning asarning asosiy qahramoni Jyul'yen Sorell hayotida qanday rol o'ynaganini bilib olasiz. Shuningdek, adib asarda tarixni shunchaki yoritish bilan chegaralanmay, balki unda (boshqa asarlarda bo'lgani kabi) ishq-muhabbat, odamiylik, e'tiqod va vijdon erkinligini ulug'lagan. Nashrga qayta tayyorlovchi – “GOLD STAR EDUCATION” NTM direktori MATEQUBOV E. R. UDK: 821.133.1-31 BBK: 84(4Fra)