SEMİZ VA ORİQ

Jahon adabiyotining buyuk namoyandalaridan boʻlgan Anton Pavlovich Chexov hikoyachilikda oʻziga xos maktab yaratgan. Uning hikoyalari yengil oʻqilishi, jumlalarning qisqaligi, jamiyatdagi kamchiliklarni ochib berishi va ularning ustidan zaharxanda kulishi bilan oʻquvchi e'tiborini tortadi. Ayniqsa, yozuvchining voqealarni real tasvirlashi, hikoyalariga badiiy toʻqima va hayot haqiqatini singdirib yuborishi, ularda rus xalqiga xos xarakterlarning boʻrtib koʻrinishi tahsinga sazovor. Bundan tashqari, adibning qalamga olgan mavzularlari butun insoniyat uchun umumiy boʻlgan masalalarni ifoda etishi bilan har qanday oʻquvchi koʻngliga yaqin keladi. Hikoyalari qaysi millat kitobxoni oʻqishidan qat'i nazar, unda oʻzini koʻra olishi mumkin. Ba'zi yozuvchilarda kuzatiladigan uslubiy gʻalizlik, jumlalarning haddan ziyod choʻzilib ketishi, tasvirda me'yordan oshib ketish, asarda ortiqcha qahramonlarning boʻlishi, asar qismlari oʻrtasidagi bogʻliqlikning zaifligi kabi kamchiliklarni Chexov asarlarida uchratmaysiz. Har bir epizod, har bir jumlaning oʻz oʻrni, vazifasi boʻladi. Fa'bir joiz boʻlsa, yozuvchi ijodida bitta ham ortiqcha soʻz uchramaydi. Ayniqsa, muallifning qisqa va sermazmun yumoristik hikoyalari har qanday darajadagi oʻquvchini oʻzining sirli olamiga olib kiradi. Chexov hikoyalarida sarlavhalar mahorat bilan tanlanadi, hikoya gʻoyasidan xabar beradi. Hikoyani oʻqib boʻlgach, nega aynan shu sarlavha tanlanganini tushunib yetasiz, yozuvchining mahoratiga tasanno, deysiz. Hikoyalarning oxiriga katta ma'no yuklanadi. Butun hikoyadagi voqealar rivoji kuchayib boʻlib, oxirida „portlaydi“. Umuman olganda, soʻz tejamkorligida, asar qismlarini gʻoyatda sipaatishda Chexovga yetadigan adib sanoqli.